Όλα τα είδη πρόκας : Διαφορές και χρήσεις

0
 όλα τα είδη πρόκας 
Οι πρόκες είναι ένα αντικείμενο που χρησιμοποιείται από την αρχαιότητα  (ανακαλύφθηκε την Χάλκινη Εποχή) για να συγκρατήσει δύο διαφορετικά κομμάτια μεταξύ τους. Αν και υπάρχουν αρκετά είδη πρόκας, όλες σχεδόν έχουν σχήμα καρφίτσας, με κωνική μύτη και κεφάλι που ξεχωρίζει από το υπόλοιπο σώμα.
Τα πρώτα είδη πρόκας  ήταν από σφυρήλατο μπρούτζο, αλλά πλέον φτιάχνονται από διάφορα υλικά. Οι πιο σημαντικές κατηγορίες είναι οι εξής :
  • Απλές ατσάλινες : Είναι φτιαγμένες από απλό ατσάλι, το οποίο σημαίνει ότι δεν έχουν καμία προστασία κατά της οξείδωσης. Προορίζονται κυρίως για εσωτερικούς χώρους που δε υπάρχει υγρασία ή για κατασκευές στις οποίες δεν μας απασχολεί και τόσο αν σκουριάσουν. Αυτές τις πρόκες θα τις βρείτε παντού.
  • Ορειχάλκινες (μπρούντζινες) : Οι μπρούντζινες πρόκες, δεν οξειδώνονται, αλλά δεν έχουν και την αντοχή και σκληρότητα που έχουν οι ατσάλινες. Είναι πιο ακριβές από τις ατσάλινες πρόκες και προορίζονται κυρίως για διακόσμηση ή για σημεία με αυξημένη υγρασία. Θα τις βρείτε σε καταστήματα με είδη κιγκαλερίας και διακόσμησης και σε κάποια μεγάλα σιδηροπωλεία.
  • Γαλβάνιζε : Οι γαλβανιζέ πρόκες, είναι ατσάλινες πρόκες με επίστρωση ψευδαργύρου για αντισκωριακή προστασία. Προορίζονται κυρίως για εξωτερική χρήση, εκεί που είναι αναγκαία η προστασία από την υγρασία για τη πρόληψη της σκουριάς και διάβρωσης. Δεν υπάρχουν σε τεράστια ποικιλία (ειδικά σε μεγάλα μεγέθη), όπως οι ατσάλινες, για διάφορους λόγους1
  • Ανοξείδωτου ατσαλιού (Inox) : Οι πρόκες από ανοξείδωτο ατσάλι προορίζονται κυρίως για εξωτερική χρήση ή για χρήση σε πολύ σκληρά υλικά. Δεν σκουριάζουν ούτε διαβρώνονται, αλλά είναι αισθητά πιο ακριβές από τις απλές ατσάλινες. Κυρίως λόγω κόστους (που αποτρέπει την ευρεία χρήση τους), δεν υπάρχουν σε πολύ μεγάλη ποικιλία αρκετά καταστήματα δεν έχουν καθόλου.
  • Αλουμινίου : Οι πρόκες αλουμινίου δεν είναι τόσο διαδεδομένες στην Ελληνική αγορά. Προσφέρουν άριστη προστασία από την σκουριά (καλύτερη από το ανοξείδωτο ατσάλι2) αλλά είναι αρκετά πιο μαλακές, με τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα που έχει αυτό.
  • Χάλκινες : Οι πρόκες από χαλκό, δεν είναι τόσο διαδεδομένες. Είναι πιο μαλακές και δεν σκουριάζουν ποτέ. Χρησιμοποιούνται συνήθως για διακόσμηση και καλλιτεχνικές κατασκευές. Πάλι θα τις βρείτε σε καταστήματα με είδη διακόσμησης και κιγκαλερίας.

Είδη πρόκας

 
Τώρα εκτός από το υλικό κατασκευής, οι πρόκες χωρίζονται σε αρκετές κατηγορίες αναλόγως με το σχήμα και την χρήση τους. Υπάρχουν δεκάδες διαφορετικά είδη πρόκας, με το καθένα από αυτά να εξυπηρετεί συνήθως, έναν ειδικό σκοπό. Οι κύριες διαφορές που έχουν είναι στο σχήμα του κεφαλιού και στο αν και που έχουν ραβδώσεις
Τα πιο συνηθισμένα είδη είναι:
 

1Κοινή σιδερένια πρόκα ή ξυλόπροκα  

 
Η ξυλόπροκα είναι το πιο γνωστό είδος πρόκας. Αν ένα κατάστημα έχει μόνο ένα είδος, θα είναι πάντα αυτή. Μπορούμε να τη βρούμε σε ότι μήκος και πάχος θέλουμε (ακόμα και αρκετά μεγάλο). Κατάλληλη για ενώσεις ξύλου με ξύλο(καδρόνια,σανίδες…) αλλά και άλλων υλικών. Το κεφάλι είναι συνήθως λίγο μεγαλύτερο σε πάχος από το υπόλοιπο μέρος, με σχήμα που επιτρέπει να εισχωρήσει στο ξύλο και να μην προεξέχει καθόλου. Συνήθως έχει λίγες μικρές ραβδώσεις στο πάνω μέρος του κορμού ή πολλές φορές δεν έχει καθόλου.
 

2Ακέφαλη Πρόκα (Καρφοβέλονο) 


Είναι μια κοινή πρόκα. Έχει στρογγυλεμένο κεφάλι, για να καρφώνεται κάτω από την επιφάνεια του ξύλου, ώστε να μην προεξέχει καθόλου και να στοκάρεται μετά για λεία επιφάνεια. Κατάλληλη για ξυλοκατασκευές.

3Μπετόπροκα (ατσαλόπροκα) 

 
Είναι μια πρόκα κατάλληλη για κάρφωμα ξύλου σε μπετόν ή απλώς κάρφωμα σε μπετόν. Είναι κατασκευασμένη από σκληρό ατσάλι με προστασία από οξείδωση (πολλές φορές ανοξείδωτη ή γαλβανιζέ) και έχει μεγαλύτερη αντοχή από τις κοινές λόγω της ενισχυμένης κατασκευής της. Λυγίζει πάρα πολύ δύσκολα και έχει σχετικά μεγάλο πάχος σε σχέση με το μήκος της. Κάποιες φορές αντί για κυκλικό σχήμα στο κύριο σώμα, έχουν τετράγωνο.

4Στουπαρολι (ή πρόκα με επίπεδο κεφάλι) 

 
 
Είναι και αυτή μια σχετικά κοινή πρόκα. Η διαφορά της με τις υπόλοιπες είναι ότι έχει απόλυτα επίπεδο κεφάλι και χρησιμοποιείται για συγκράτηση μετάλλων (ή άλλων επίπεδων επιφανειών) πάνω σε κάποια άλλη επιφάνεια. Θα την βρείτε και σε ατσάλι αλλά συνήθως και σε μπρούτζο ή χαλκό.

5Πρόκα ασφαλείας (ή παλετόπροκα) 

 

 
Είναι μια πρόκα με ραβδώσεις ή σπείρα σχεδόν σε όλο το σώμα της, οι οποίες της επιτρέπουν καλύτερο κράτημα πάνω στις επιφάνειες. Μια τέτοια πρόκα, βγαίνει αρκετά πιο δύσκολα από μια κοινή, γιαυτό χρησιμοποιείται για μόνιμες κατασκευές. Τέτοιες πρόκες χρησιμοποιούν συνήθως και τα καρφωτικά πρόκας.

6Πρόκα μοριοσανίδας  

 
Είναι μια πρόκα κατάλληλη για μοριοσανίδες (Mdf, νοβοπαν, μελαμίνη…). Έχει παραπάνω ραβδώσεις για να συγκρατείται καλύτερα στις μοριοσανίδες που δε είναι τόσο συμπαγείς όσο το κανονικό ξύλο.

7Πρόκα γυψοσανίδας 

 
Πρόκα κατάλληλη για κάρφωμα γυψοσανίδας σε ξύλο. Υπάρχουν διάφοροι τύποι αναλόγως με την χρήση που θα έχουν (πχ γυψοσανίδα σε ξύλο). Δεν κυκλοφορούν τόσο πολύ στην Ελληνική αγορά, γιατί συνήθως χρησιμοποιείται μεταλλικός σκελετός για τις γυψοσανίδες και όχι ξύλινος.

8Πρόκα σκεπής ή λαμαρινόκαρφο 

 
Είναι μια πρόκα με μεγάλο καμπυλωτό κεφάλι, για να συγκρατεί τα κομμάτια της σκεπής. Το μεγάλο καμπυλωτό κεφάλι, εκτός από καλύτερο κράτημα, προστατεύει και την τρυπά που κάνει η πρόκα, από τις καιρικές συνθήκες ώστε να μη εισχωρεί νερό από εκεί.

99. Πρόκα υποστρώματος 

 

Θυμίζει λίγο τις πρόκες μοριοσανίδας και γυψοσανίδας λόγω των αρκετών ραβδώσεων που έχει. Χρησιμοποιείται για να καρφωθεί μια σταθερή επιφάνεια (πχ ξύλο, γυψοσανίδα) σε ένα ημί-σκλήρο υπόστρωμα (πχ αφρό πολυουρεθάνης). Πάλι δεν είναι αρκετά διαδεδομένη στην Ελλάδα, λόγω του τρόπου χτισίματος τον οποίο ακολουθούμε.

10. Πρόκα Ταπετσαρίας ή καμπαράς 

 
100pcs-16mmx15mm-Antique-Bronze-Chrysanthemum-nails-Pushpin-Doornail-Deco-Tack-Upholstery-Nail-Drum-Nail-Thumbtack-DrawingΕίναι μια πρόκα με αρκετά μεγάλο κωνικό κεφάλι. Χρησιμοποιείται κυρίως για κάρφωμα ταπετσαρίας στο ξύλο αλλά και για απλή διακόσμηση. Κάποιες φορές μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για κάλυψη πρόκας, βίδας ή ατέλειας. Αν θέλετε καμπαράδες με κεφάλι σε περίτεχνα σχέδια (όπως αυτός της φωτογραφίας), θα πρέπει να πάτε σε κατάστημα με είδη κιγκαλερίας.

10Άγκιστρο ή δίχαλο

 
 
 Είναι μια πρόκα με σχήμα Ύψιλον. Κατάλληλη για στερέωση σύρματος σε ξύλο η καλωδίων.

11Γωνιακή πρόκα 

Είναι πρόκες οι οποίες δημιουργούν ορθή γωνία στο πάνω μέρος. Χρησιμοποιούνται κυρίως για συγκράτηση αντικειμένων σε τοίχους ή κάθετες επιφάνειες. Βγαίνουν και σε απλές αλλά και μπρούντζινες ή ενισχυμένες.

1213. Πρόκα μολύβδου 

 
Είναι πρόκες που χρησιμοποιούσαν κατά κόρον παλαιότερα σε σκεπές. Είναι πλατυκέφαλες με το κεφάλι να είναι από μόλυβδο, ο οποίος με το χτύπημα γινόταν επίπεδος και κάλυπτε τη τρύπα. Έχουν πλέον αντικατασταθεί από καινούργιου τύπου.

 Δεν θα βρείτε εύκολα όλα τα είδη πρόκας

 
Σίγουρα, ακόμα και στο πιο καλό σιδηροπωλείο ή υπέρ-κατάστημα (τύπου Praktiker, LeroyMerlin..) να πάτε, δεν θα μπορέσετε να βρείτε όλους τους τύπους των προκών που υπάρχουν στην αγορά.
Πολλές φορές, ειδικά εξειδικευμένα είδη πρόκας, είναι αρκετά δύσκολο να βρεθούν και χρειάζεται αρκετό ψάξιμο. Γιαυτό καλό είναι όταν τα πετυχαίνετε, να ψωνίζετε μερικές, έτσι απλά για να υπάρχουν.
 

Μερικά χρήσιμα που θα πρέπει να γνωρίζετε

Προστασία από οξείδωση

Οι κοινές σιδερένιες πρόκες χωρίς καμία προστασία, σκουριάζουν αρκετά εύκολα, ακόμα και από την υγρασία που υπάρχει στην ατμόσφαιρα σε κλειστό χώρο. Γιαυτό καλό είναι να τις έχετε σχετικά προστατευμένες και μακρυά από επαφή με άλλα μεταλλικά αντικείμενα. Γιατί για παράδειγμα ένα γαλλικό κλειδί το οποίο έχει επικάλυψη χρωμίου, έχει μια σχετική προστασία από την οξείδωση, αλλά η επαφή για αρκετό χρονικό διάστημα με σκουριασμένη επιφάνεια, μπορεί να την καταστρέψει και έτσι να αρχίσει να σκουριάζει.

Καλή οργάνωση

Όταν ασχολείστε με κατασκευές και δεν θέλετε να τρέχετε στο κατάστημα κάθε λίγο και λιγάκι για να αγοράσετε μερικές πρόκες, καλό είναι να έχετε πάντα μερικές εύκαιρες στην αποθήκη. Επειδή όμως δεν υπάρχει πιο βαρετή και εκνευριστική δουλειά, από το να ψάχνετε να βρείτε τη σωστή μέσα σε εκατοντάδες άλλες στο σωρό, καλό είναι να τις έχετε σχετικά τακτοποιημένες. Ο πιο απλός τρόπος για να το κάνετε αυτό, είναι με ταμπακιέρες. Ειδικά αν επενδύσετε λίγα λεφτά και αγοράσετε μία σαν και αυτή την επαγγελματική της Stanley με τα ξεχωριστά σκαφάκια και το αεροστεγές κλείσιμο, θα γλυτώσετε από αρκετό κόπο αλλά και από το σκούριασμα.

Προτιμήστε σετ με διάφορα είδη πρόκας

Τα περισσότερα μεγάλα κατάστηματα (Lidl, Praktiker…) κατά καιρούς έχουν σετ με πρόκες σε κασετίνα ή ταμπακιέρα. Αν και συνήθως το κόστος είναι μεγαλύτερο από ότι να τις αγοράζατε μία μία, είναι αρκετά πρακτικά αυτά τα σετ, και ειδικά για μη κοινές πρόκες, είναι καλή αγορά.

Αυτόματα καρφωτικά 

Στην αγορά κυκλοφορούν αρκετά αυτόματα καρφωτικά (αέρα, ρεύματος, μπαταρίας), που μπορούν να καρφώσουν πρόκα ακόμα και σε μπετό. Όσο πιο μεγάλη είναι η πρόκα, τόσο πιο μεγάλο το κόστος του μηχανήματος. Δεν παίρνουν κοινές πρόκες της αγοράς (εκτός από ελάχιστα), αλλά πρόκες σε ταινία.

Ένας ακόμα καλός οδηγός για τις πρόκες στα αγγλικά υπάρχει εδώ


  1. Οι πιο σημαντικοί λόγοι είναι ότι η επικάλυψη ψευδαργύρου μπορεί εύκολα να αλλοιωθεί κατά το χτύπημα, και ότι σε μεγάλες διαστάσεις, δεν απαιτείται αντισκωριακή προστασία, καθώς σχεδόν πάντα θα χρησιμοποιείται σε υλικά που δεν επηρεάζονται από την σκουριά. Εκτός αυτού, σε κάποια υλικά είναι επιθυμητή η επιφανειακή οξείδωση, καθώς προσφέρει μεγαλύτερη τριβή.↩
  2. Αντιοξειδωτική προστασία ανοξείδωτου ατσαλιού: Το ανοξείδωτο ατσάλι, όπως λέει και το όνομά του, έχει προστασία από την οξείδωση, η οποία όμως εξαρτάται από το κράμα το οποίο έχει κατασκευαστεί. Υπάρχουν αρκετοί τύποι, με κάποιους από αυτούς να προσφέρουν μικρότερη και άλλους μεγαλύτερη αντοχή κατά της οξείδωσης. Οι διαφορές στα κράματα μπορεί να είναι σημαντικές, όπως το ίδιο σημαντική μπορεί να είναι και η διαφορά στην τιμή τους.↩
 

Αν θέλετε να συμμετέχετε στις συζητήσεις χωρίς να χρησιμοποιήσετε λογαριασμό του disqus ή κοινωνικών δικτύων, μπορείτε να επιλέξετε να σχολιάσετε ανώνυμα ως επισκέπτης. Απλώς συμπληρώστε ένα οποιοδήποτε όνομα και ένα αληθοφανές email (πχ kanenas@gmail.com) και επιλέξτε το κουτάκι «I'd rather post as a guest».
Τα ανώνυμα σχόλια και όσα περιέρχουν links, απαιτούν επαλήθευση από κάποιον διαχειριστή πριν δημοσιευθούν. Για περισσότερα σχετικά με την πολιτική σχολιασμού της ιστοσελίδας, μπορείτε να διαβάσετε εδώ.